२ ऑक्टोबरला Google Pay, PhonePe पेमेंट बंद? व्यापाऱ्यांची 'NO UPI DAY'ची हाक; नेमकं कारण काय?
यूपीआय व्यवहारांवरील नव्या एमडीआर शुल्काविरोधात देशभरातील विविध व्यापारी संघटनांनी २ ऑक्टोबर रोजी 'नो यूपीआय डे' पाळण्याचे आवाहन केले आहे. १५ ऑक्टोबरपासून २,००० रुपयांपेक्षा जास्त रकमेच्या काही व्यापारी व्यवहारांवर ०.४ टक्के शुल्क लागू होणार आहे. या निर्णयाच्या निषेधार्थ व्यापारी क्यूआर कोड आणि पेमेंट मशीन काळ्या कापडाने झाकून आंदोलन करणार आहेत. मात्र, देशभरातील यूपीआय सेवा बंद होणार नसल्याने ग्राहकांवर नेमका काय परिणाम होणार, याकडे लक्ष लागले आहे.
Ai Generated
मुंबई : गुगल पे, फोन पे आणि पेटीएम यांसारख्या यूपीआय ॲप्सद्वारे दररोज व्यवहार करणाऱ्या नागरिकांसाठी महत्त्वाची बातमी आहे. १५ ऑक्टोबरपासून लागू होणाऱ्या नव्या मर्चंट डिस्काउंट रेट (MDR) विरोधात देशातील विविध व्यापारी संघटनांनी आंदोलनाची घोषणा केली आहे. गांधी जयंतीच्या दिवशी, म्हणजेच २ ऑक्टोबर रोजी 'नो यूपीआय डे' पाळण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. त्यामुळे या आंदोलनात सहभागी होणाऱ्या दुकानांमध्ये ग्राहकांना डिजिटल पेमेंट करताना अडचणी येऊ शकतात.
२ ऑक्टोबरला नेमकं काय घडणार?
महाराष्ट्र चेंबर ऑफ कॉमर्स, इंडस्ट्री अँड ॲग्रिकल्चर (MACCIA) सह विविध व्यापारी संघटनांनी आंदोलनाला पाठिंबा दर्शवला आहे. या दिवशी यूपीआय स्कॅनर, क्यूआर कोड, साउंड बॉक्स आणि डिजिटल पेमेंटची इतर उपकरणे काळ्या कापडाने झाकून निषेध नोंदवण्याचे नियोजन आहे.
महाराष्ट्र चेंबरचे अध्यक्ष रवींद्र मंगवे यांनी महाराष्ट्रासह इतर राज्यांमध्येही आंदोलन करण्याचा निर्णय घेतल्याचे सांगितले आहे. त्यांच्या म्हणण्यानुसार, चेंबर आणि त्याच्याशी संलग्न सुमारे ५०० संघटना आपल्या मागण्या राज्य सरकारसमोर मांडणार आहेत.
व्यापाऱ्यांचा विरोध नेमका कशासाठी?
नव्या नियमानुसार, १५ ऑक्टोबर २०२६ पासून २,००० रुपयांपेक्षा जास्त रकमेच्या पात्र यूपीआय व्यापारी व्यवहारांवर ०.४ टक्के एमडीआर शुल्क आकारले जाणार आहे. प्रति व्यवहार या शुल्काची कमाल मर्यादा ३०० रुपये असेल.
किराणा, इलेक्ट्रॉनिक्स आणि इतर किरकोळ व्यवसायांमध्ये नफ्याचे प्रमाण कमी असल्याने अतिरिक्त शुल्काचा आर्थिक भार व्यापाऱ्यांवर पडेल, अशी व्यापारी संघटनांची भूमिका आहे. मात्र, मासिक एक लाख रुपयांपर्यंत यूपीआय पेमेंट स्वीकारणाऱ्या पात्र छोट्या विक्रेत्यांना या शुल्कातून सूट देण्यात आली आहे.
महाराष्ट्रासह देशभरातील संघटनांचा सहभाग
ऑल इंडिया मोबाईल रिटेलर्स असोसिएशन (AIMRA), ऑल इंडिया ज्वेलर्स अँड गोल्डस्मिथ फेडरेशन (AIJGF), ऑल इंडिया कन्झ्युमर प्रॉडक्ट्स डिस्ट्रिब्युटर्स फेडरेशन (AICPDF) आणि फेडरेशन ऑफ रिटेल ट्रेडर्स वेल्फेअर असोसिएशन (FRTWA) यांसारख्या संघटनांनीही आंदोलनाला पाठिंबा दर्शवला आहे.
ग्राहकांवर काय परिणाम होणार?
२ ऑक्टोबर रोजी आंदोलनात सहभागी होणारे काही व्यापारी यूपीआय पेमेंट स्वीकारणे टाळू शकतात. अशा ठिकाणी ग्राहकांना रोख रक्कम किंवा उपलब्ध असलेल्या अन्य पेमेंट पर्यायांचा वापर करावा लागू शकतो.
मात्र, Google Pay, PhonePe किंवा Paytm या सेवा देशभर बंद होणार नाहीत. तसेच नव्या नियमानुसार ग्राहकांच्या वैयक्तिक यूपीआय व्यवहारांवर शुल्क आकारले जाणार नाही. एमडीआरचा भार ग्राहकांवर टाकला जाऊ नये, याची खात्री करण्याच्या सूचना केंद्र सरकारने बँकांना दिल्या आहेत.