मराठवाडा-विदर्भात पावसाचा खंड; सोयाबीन करपलं, बळीराजाची चिंता वाढली
मराठवाडा आणि विदर्भातील काही भागांत पावसाने दीर्घकाळ दडी मारल्याने सोयाबीनसह खरीप पिके संकटात सापडली आहेत. पिकांच्या नुकसानीने हतबल झालेल्या शेतकऱ्यांनी सोयाबीनची तिरडी काढून प्रतीकात्मक अंत्ययात्रा काढली आणि स्मशानभूमीत अंत्यसंस्कार करत आपली व्यथा मांडली.
महाराष्ट्र : यंदाच्या खरीप हंगामात पावसाने अनेक भागांत मोठा खंड दिल्याने शेतकऱ्यांची चिंता वाढली आहे. विशेषतः मराठवाडा आणि विदर्भातील काही भागांमध्ये दीर्घकाळ पुरेसा पाऊस न झाल्याने सोयाबीन पिकावर गंभीर परिणाम झाला आहे. शेतातील ओलावा कमी झाल्यामुळे अनेक ठिकाणी पिकांची वाढ खुंटली असून शेंगा न लागणे, झाडे सुकणे आणि उत्पादनात मोठी घट होण्याची भीती शेतकरी व्यक्त करत आहेत. महाराष्ट्रातील सोयाबीन उत्पादक भागांत दीर्घ पावसाच्या खंडामुळे पिकांचे नुकसान झाल्याचे अलीकडील वृत्तांतही समोर आले आहे.
सोयाबीनची काढली प्रतीकात्मक अंत्ययात्रा
पावसाअभावी झालेल्या नुकसानीकडे प्रशासनाचे लक्ष वेधण्यासाठी शेतकऱ्यांनी अनोख्या पद्धतीने आपला संताप व्यक्त केला. सोयाबीनची तिरडी तयार करून गावातून प्रतीकात्मक अंत्ययात्रा काढण्यात आली. त्यानंतर ही तिरडी स्मशानभूमीत नेऊन सोयाबीन पिकाचे प्रतीकात्मक अंत्यसंस्कार करण्यात आले.
या आंदोलनातून शेतकऱ्यांनी सध्याची परिस्थिती किती गंभीर आहे, हे दाखवण्याचा प्रयत्न केला. पेरणीपासून खते, बियाणे आणि औषधांपर्यंत मोठा खर्च केल्यानंतर आता हातात उत्पादन येणार की नाही, याची चिंता शेतकऱ्यांना सतावत आहे.
अनेक ठिकाणी सोयाबीनवर ट्रॅक्टर
पावसाच्या खंडामुळे हताश झालेल्या महाराष्ट्रातील काही शेतकऱ्यांनी सोयाबीनचे पीक वाचण्याची शक्यता कमी झाल्याने थेट शेतात ट्रॅक्टर फिरवून पीक नष्ट करण्यास सुरुवात केल्याचेही वृत्त आहे. मराठवाडा, विदर्भासह राज्यातील काही सोयाबीन उत्पादक भागांत ही परिस्थिती दिसून येत आहे. बीड जिल्ह्यातही महिनाभराच्या पावसाच्या खंडामुळे सोयाबीनसह खरीप पिके करपल्याचे सप्टेंबरच्या सुरुवातीला समोर आले होते.
खरीप उत्पादनावर परिणाम होण्याची भीती
सोयाबीनसाठी वाढीच्या महत्त्वाच्या टप्प्यावर जमिनीत पुरेसा ओलावा असणे आवश्यक असते. मात्र दीर्घकाळ पाऊस न झाल्याने पिकांवर ताण वाढला आहे. पुणे जिल्ह्याच्या कृषी विभागाच्या अहवालातही काही भागांतील सोयाबीन पीक ‘moisture stress’मध्ये असल्याचे नमूद करण्यात आले आहे.
पावसाची परिस्थिती सुधारली नाही तर उत्पादनात मोठी घट होण्याची भीती आहे. त्यामुळे शेतकऱ्यांच्या आर्थिक अडचणी आणखी वाढण्याची शक्यता असून आता शासनाकडून नुकसानीची पाहणी, पंचनामे आणि आवश्यक मदतीबाबत कोणती पावले उचलली जातात, याकडे शेतकऱ्यांचे लक्ष लागले आहे.