राज्यात पाऊस कमीच राहणार? पूर्व विदर्भात मात्र अतिवृष्टीची शक्यता
महाराष्ट्रात ऑगस्ट महिन्यात सरासरीपेक्षा कमी पाऊस झाला असून मराठवाड्यात तब्बल 69 टक्के, तर विदर्भात 58 टक्के पावसाची तूट नोंदवण्यात आली आहे. सप्टेंबर महिन्यातही राज्यातील बहुतांश जिल्ह्यांमध्ये पावसाची तूट कायम राहण्याचा अंदाज भारतीय हवामान विभागाने व्यक्त केला आहे. मात्र, सध्या निर्माण झालेल्या कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे पूर्व विदर्भात अतिवृष्टी होण्याची शक्यता आहे.

मुंबई : ऑगस्ट महिन्यात पावसाने राज्याची मोठी निराशा केली असताना आता सप्टेंबर महिन्याबाबतही चिंतेची बातमी समोर आली आहे. भारतीय हवामान विभागाने (IMD) दिलेल्या माहितीनुसार, सप्टेंबरमध्ये महाराष्ट्रातील बहुतांश जिल्ह्यांमध्ये पावसाची तूट कायम राहण्याची शक्यता आहे. मात्र, सध्या निर्माण झालेल्या कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे पूर्व विदर्भात काही ठिकाणी अतिवृष्टी होण्याची शक्यता आहे.
ऑगस्टमध्ये राज्यात पावसाची मोठी तूट
भारतीय हवामान विभागाच्या वैज्ञानिक सुषमा नायर यांनी राज्यातील पावसाच्या स्थितीबाबत माहिती दिली. त्यांच्या माहितीनुसार, ऑगस्ट महिन्यात महाराष्ट्रातील सर्वच जिल्ह्यांमध्ये सरासरीपेक्षा कमी पाऊस झाला आहे. संपूर्ण राज्याचा विचार केला असता पावसाची तूट मोठ्या प्रमाणात असल्याचे दिसून येत आहे.
विशेषतः मराठवाड्यात ऑगस्ट महिन्यात तब्बल 69 टक्के पावसाची तूट, तर विदर्भात 58 टक्के पावसाची तूट नोंदवण्यात आली आहे. राज्याची एकूण सरासरी पावसाची तूट सुमारे 46 टक्के असल्याचे सांगण्यात आले आहे.
मुंबईतही पावसाने दिली ओढ
मुंबईतही ऑगस्ट महिन्यात अपेक्षेप्रमाणे पाऊस झालेला नाही. मुंबईत ऑगस्टमधील पावसाची तूट सुमारे 33 टक्के राहिली.
पावसासाठी पोषक अशी प्रभावी हवामान प्रणाली निर्माण न झाल्यामुळे मुंबईसह राज्याच्या अनेक भागांमध्ये पावसाचे प्रमाण कमी राहिले. जुलै महिन्यापर्यंत राज्यात पावसाची स्थिती तुलनेने चांगली होती. विशेषतः कोकण किनारपट्टीवर झालेल्या चांगल्या पावसामुळे संपूर्ण पावसाळ्याचे चित्र काही प्रमाणात सुधारले होते.
मात्र, राज्याच्या अंतर्गत भागात अपेक्षित पाऊस न झाल्याने मराठवाडा आणि विदर्भातील अनेक जिल्ह्यांमध्ये पावसाची तूट कायम आहे.
सप्टेंबरच्या पहिल्या आठवड्यातही मोठ्या पावसाची शक्यता कमी
हवामान विभागाच्या माहितीनुसार, सप्टेंबरच्या पहिल्या आठवड्यातही राज्यातील परिस्थितीत मोठा बदल होण्याची शक्यता कमी आहे. सध्या राज्यासाठी कोणताही व्यापक इशारा देण्यात आलेला नसला तरी पूर्व विदर्भासाठी मात्र अतिवृष्टीची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे.
सध्या एक कमी दाबाचे क्षेत्र निर्माण झाले आहे. या हवामान प्रणालीच्या प्रभावामुळे पूर्व विदर्भातील काही भागात मुसळधार ते अतिमुसळधार पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे या भागातील नागरिक आणि प्रशासनाने सतर्क राहणे आवश्यक आहे.
सप्टेंबरमध्येही पावसाची तूट कायम राहणार?
सप्टेंबर महिन्यातही महाराष्ट्रातील बहुतांश जिल्ह्यांमध्ये पावसाची तूट कायम राहण्याचा अंदाज हवामान विभागाने व्यक्त केला आहे. त्यामुळे ऑगस्टमध्ये पावसाने ओढ दिल्यानंतर सप्टेंबरमध्ये तरी समाधानकारक पाऊस होईल, अशी अपेक्षा असलेल्या शेतकऱ्यांसाठी हा अंदाज महत्त्वाचा ठरणार आहे.
दरम्यान, देशपातळीवरही यंदाच्या मान्सूनची स्थिती कमकुवत राहण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे. सप्टेंबरमध्ये पावसाची कमतरता वाढू शकते, असा अंदाज अलीकडील अहवालांमध्येही व्यक्त करण्यात आला आहे.
पुढील काही दिवस महत्त्वाचे
सध्या पूर्व विदर्भात कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे पावसाचा जोर वाढण्याची शक्यता असली, तरी उर्वरित महाराष्ट्रासाठी मोठ्या पावसाची व्यापक स्थिती निर्माण झालेली नाही. त्यामुळे पुढील काही दिवसांत कोणती नवीन हवामान प्रणाली तयार होते आणि तिचा महाराष्ट्रावर किती परिणाम होतो, याकडे हवामान विभागासह शेतकरी आणि नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.
एकीकडे पूर्व विदर्भात अतिवृष्टीची शक्यता, तर दुसरीकडे राज्यातील बहुतांश भागात पावसाची तूट—अशा दुहेरी हवामान परिस्थितीत महाराष्ट्राचा सप्टेंबर महिना कसा जाणार, हे पुढील काही दिवसांत स्पष्ट होणार आहे.